De wetenschap, helder uitgelegd
Reykjavik aurora borealis tour: wat het is en wat je daadwerkelijk zult zien
Het noorderlicht ontstaat wanneer geladen deeltjes van de zon de bovenste atmosfeer raken en die laten gloeien, meestal groen, op zestig tot tweehonderd kilometer boven je hoofd. IJsland ligt onder de ring waar dat het vaakst gebeurt. Dit is wat dat in de praktijk betekent, en hoe de lucht er op een gewone nacht echt uitziet.

Snel antwoord
Het korte antwoord. Groen ontstaat door zuurstof op ongeveer honderd kilometer hoogte en is wat je vrijwel zeker zult zien. Rood en paars vereisen sterkere activiteit en blijven meestal alleen zichtbaar op de camera. IJsland ligt onder de auroragordel, dus je hebt geen grote zonnestorm nodig — je hebt een heldere hemel nodig. Een georganiseerde tour vanuit Reykjavik van €65 tot €86 is erop gericht je onder zo'n heldere hemel te brengen.
Noorderlicht in één oogopslag
- Wat het is
- Zonnedeeltjes die de lucht rakenop 60–200 km hoogte
- Waarom groen
- Zuurstof op ~100 kmde kleur die je oog als eerste ziet
- Waarom rood en paars
- Hogere en lagere hoogtesvereisen sterkere activiteit
- Waar IJsland ligt
- Onder de auroragordeldaarom is Kp 2 vaak al genoeg
- Seizoen
- Eind aug – half aprduisternis, niet temperatuur
- Beste uren
- ~22:00 – 01:00rond plaatselijke middernacht
- Wat je zicht belemmert
- Bewolkingveel vaker dan lage activiteit
- Oogadaptatie
- 15–20 minutende stap die mensen overslaan
Wat er feitelijk gebeurt
Van de zon naar de hemel boven IJsland
IJsland heeft geen geluk. Het ligt op de juiste plek.
De zon werpt een constante stroom geladen deeltjes af. Wanneer die stroom wordt verstoord — door een zonnevlam of door een snelle stroom uit een coronair gat — bereikt er meer van de aarde.
Het magnetisch veld van de aarde buigt het grootste deel af, maar leidt een deel naar de polen. Waar die deeltjes botsen met atomen in de bovenste atmosfeer, raken de atomen geëxciteerd en geven die energie vervolgens af als licht. Dat licht is het noorderlicht.
De kleur hangt af van het gas en de hoogte. Zuurstof op ongeveer honderd kilometer geeft het bekende groen. Zuurstof veel hoger geeft rood, wat een sterker fenomeen vereist. Stikstof draagt blauw en paars bij, meestal aan de onderrand van een gordijn en meestal alleen zichtbaar op een foto.
Dit gebeurt allemaal in een ring rond de magnetische pool, de auroragordel, en IJsland ligt eronder. Dat is het voordeel van het land: je hebt hier geen uitzonderlijke zonneactiviteit nodig, je hebt een heldere hemel nodig.
Wat je daadwerkelijk ziet
Het verschil tussen het oog en de camera
Foto’s van het noorderlicht zijn geen leugens, maar ze tonen niet wat je ziet. Een camera met een sluitertijd van drie seconden vangt licht dat je oog in een fractie van een seconde verzamelt, waardoor het groen sterker uitkomt en het paars überhaupt zichtbaar wordt.
Met het blote oog op een gewone avond: een bleke band laag in het noorden, eerst grijsachtig, die zich aanscherpt tot onmiskenbaar groen zodra je ogen zijn aangepast. Het beweegt langzaam. Het wordt helderder aan één uiteinde. Iemand richt er een telefoon op en iedereen beseft dat het sterker is dan het leek.
Op een sterke avond is het geen band meer, maar gordijnen — verticale structuren die rimpelen over hun lengte, de halve hemel vullen en snel genoeg bewegen om te volgen. Dat is de avond waarop iedereen hoopt en die komt niet elke week voor.
De meest voorkomende reden dat mensen zeggen dat ze niets hebben gezien, is dat ze vijf minuten hebben gekeken. Ogen hebben vijftien tot twintig minuten nodig om aan het donker te wennen, en een telefoonscherm zet de klok terug.
De cijfers, ontcijferd
Zes termen die je op de verwachting ziet
- Kp
Een schaal van 0–9 voor geomagnetische verstoring. In IJsland wint Kp 2 met een heldere hemel van Kp 5 onder bewolking.
- Auroragordel
De ring rond de magnetische pool waar het noorderlicht plaatsvindt. IJsland ligt eronder, dat is het hele punt.
- Bewolking
Het getal dat jouw avond daadwerkelijk bepaalt. Gidsen kijken hier eerst naar.
- Snelheid van de zonnewind
Hoe snel de deeltjesstroom arriveert. Hoger betekent meestal meer activiteit een dag of twee later.
- Bz
De noord–zuid helling van het inkomende magnetisch veld. Wanneer het naar het zuiden wijst, reageert het noorderlicht. Gidsen houden het in de gaten; jij hoeft dat niet te doen.
- Substorm
Een plotselinge oplichting die minuten kan duren. Het is de reden waarom geduld beter werkt dan voorspellen.
De voorspelling bestaat uit twee cijfers, en bewolking is het cijfer dat ertoe doet.
De voorspelling lezen→Elke trip, actuele prijs
Tours die erop jagen
Negen manieren om onder een helder stukje hemel te komen.
| Tour | Duur | Prijs | Groepsgrootte | Kosten per uur | Beoordeling |
|---|---|---|---|---|---|
| Northern Lights BustourDe klassieke coachjacht, goedkoopste zitplaats | 4 uur | €65 | Coach, tot ~80 | €16.28 | 4.3 · 14.873 |
| Premium Kleine Groep TourKleine groep, flexibele route | 4 uur | €86 | Kleine groep | €21.56 | 4.4 · 3.126 |
| Northern Lights MinibustourMinibus met warme chocolademelk en foto's | 4 uur | €144 | Kleine groep | €36.01 | 4.6 · 722 |
| Tour met een Professionele FotograafEen fotograaf reist met je mee | 4 uur | €142 | Kleine groep | €35.55 | 4.8 · 446 |
| Northern Lights JachttourDe haven uit, over zee | 2 uur | €83 | Boot | €41.74 | 4.4 · 1.342 |
| Super Jeep Northern Lights TourVan de weg af, de duisternis in | 4 uur | €180 | Super jeep, klein | €44.95 | 4.2 · 157 |
| Lavatunnel & Northern LightsEerst lavatunnel, daarna aurora | 4 uur | €180 | Kleine groep | €44.95 | 4.7 · 80 |
| Walvissen Spotten & Lights ComboWalvissen overdag, aurora 's nachts | 6 uur | €174 | Boot | €29.05 | 4.3 · 131 |
| Golden Circle, Blue Lagoon & LightsGolden Circle, Blue Lagoon en de aurora | 15 uur | €293 | Coach | €19.51 | 4.7 · 261 |
Mythen die u kunt vergeten
Vier dingen die mensen geloven, maar die niet waar zijn
“Het moet vriezen.” Temperatuur heeft er niets mee te maken. Heldere nachten in IJsland zijn vaak koud, en dat is waar dat idee vandaan komt.
“Er is een grote zonnestorm nodig.” Niet in IJsland. Onder de aurora-ovaal levert een rustige nacht met een heldere hemel een prima show op.
“Volle maan verpest het.” Het verzwakt een zwakke show en heeft nauwelijks invloed op een sterke. Gidsen annuleren niet vanwege de maan.
“Je kunt het horen.” Er zijn meldingen en de fysica erachter is omstreden. Plan uw avond er niet omheen.
Veelgestelde vragen
Noorderlicht, beantwoord
Wat veroorzaakt het noorderlicht?
Geladen deeltjes van de zon worden door het magnetisch veld van de aarde naar de polen geleid en botsen met atomen in de bovenste atmosfeer, die die energie vervolgens als licht vrijgeven.
Waarom is het noorderlicht groen?
Groen komt van zuurstof op ongeveer honderd kilometer hoogte en is de kleur die het menselijk oog het makkelijkst oppikt. Rood en paars vereisen sterkere activiteit en verschijnen meestal alleen op foto’s.
Heb ik een sterke zonnestorm nodig om het in IJsland te zien?
Nee. IJsland ligt onder de aurora-ovaal, dus matige activiteit is voldoende. Bewolking is veel belangrijker dan het Kp-getal.
Kun je het noorderlicht vanuit Reykjavik zelf zien?
Op een actieve nacht wel, vanaf donkere plekken zoals de vuurtoren van Grótta. De lichtvervuiling van de stad verzwakt alles wat zwak is, en daarom rijden tours een uur de stad uit.
Welk tijdstip van de nacht is het beste?
De uren rond middernacht, grofweg van tien tot één uur. Daarom vertrekt bijna elke tour om negen uur en komt na twaalf uur terug.
Waarom zag ik minder dan op de foto’s?
Een camera met een lange sluitertijd vangt veel meer licht dan uw oog. De show op de foto is echt; hij zag er alleen bleker uit in het echt.
Verder lezen
Meer over het noorderlicht in Reykjavik
Noorderlicht tours vanuit Reykjavik
Elke tour die vanuit de hoofdstad vertrekt, en hoe ze echt van elkaar verschillen.
PrijzenWat een noorderlicht tour kost
Twaalf tours geprijsd per persoon en per uur, met wat de advertentie niet vermeldt.
OordeelDe beste noorderlicht tour
Twaalf tours gerangschikt voor één beslissing, met een duidelijk antwoord aan het einde.
Per busNoorderlicht bustours
De goedkoopste manier om de lichtvervuiling van de stad te ontvluchten, en de enige echte beperking ervan.
Super jeepSuper jeep noorderlicht tours
Van de weg af en weg van de busparkeerplaatsen. Het geld waard of niet.
Per bootNoorderlicht boottochten
Twee uur vanuit de oude haven, en waarom de zee een voordeel biedt.