Wycieczka z obserwacją zorzy borealis z Reykjaviku: czym jest i co naprawdę zobaczysz

Słońce nieustannie emituje strumień naładowanych cząstek. Gdy ten strumień zostanie zaburzony — przez rozbłysk słoneczny lub szybki wiatr wyrzucany z dziury koronalnej — więcej cząstek dociera do Ziemi.

Pole magnetyczne Ziemi odchyla większość z nich, ale część kieruje w stronę biegunów. Gdy cząstki zderzają się z atomami w górnych warstwach atmosfery, atomy ulegają wzbudzeniu, a następnie uwalniają tę energię jako światło. To światło to zorza polarna.

Kolor zależy od rodzaju gazu i wysokości, na której dochodzi do zderzenia. Tlen na wysokości około stu kilometrów daje znajomą zieleń. Tlen znacznie wyżej daje czerwień, która wymaga silniejszego zjawiska. Azot odpowiada za błękit i fiolet, zwykle przy dolnej krawędzi zasłony i najczęściej widoczne tylko na zdjęciu.

Wszystko to dzieje się w pierścieniu wokół bieguna magnetycznego, zwanym owalem zorzy, a Islandia leży pod nim. To jest przewaga tego kraju: nie potrzebujesz tu niezwykłego zjawiska słonecznego, potrzebujesz otwartego nieba.

Fotografie zorzy nie kłamią, ale nie pokazują tego, co widzisz na żywo. Aparat z czasem naświetlania trzech sekund zbiera światło, które twoje oko rejestruje w ułamku sekundy, więc zielenie wychodzą mocniejsze, a fiolety w ogóle się pojawiają.

Gołym okiem w zwykłą noc: blady pas nisko na północy, początkowo szarawy, który po adaptacji oczu staje się wyraźnie zielony. Porusza się powoli. Rozjaśnia się na jednym końcu. Ktoś kieruje na niego telefon i wszyscy zdają sobie sprawę, że jest silniejszy, niż się wydawało.

W mocną noc przestaje być pasem, a staje się zasłoną — pionowymi strukturami, które falują na całej długości, wypełniają połowę nieba i poruszają się na tyle szybko, że można je śledzić wzrokiem. To jest noc, na którą czeka każdy, ale nie zdarza się co tydzień.

Najczęstszym powodem, dla którego ludzie mówią, że nic nie widzieli, jest to, że patrzyli tylko przez pięć minut. Oczy potrzebują piętnastu do dwudziestu minut, aby przyzwyczaić się do ciemności, a ekran telefonu resetuje ten zegar.

„Musi być mroźno.” Temperatura nie ma z tym nic wspólnego. Bezchmurne noce na Islandii często bywają zimne i stąd wzięło się to przekonanie.

„Potrzebna jest wielka burza słoneczna.” Nie na Islandii. Pod owalą zorzy polarną spokojna noc z otwartym niebem daje całkiem dobry pokaz.

„Pełnia księżyca psuje widok.” Rozmywa słabą zorzę, a na silną ma niewielki wpływ. Przewodnicy nie odwołują wyjazdów z powodu księżyca.

„Można ją usłyszeć.” Istnieją takie relacje, a fizycy wciąż o tym dyskutują. Nie planuj wieczoru wokół tego.