Wycieczka zorzą polarną z Reykjaviku: czym jest i co naprawdę zobaczysz

Słońce nieustannie emituje strumień naładowanych cząstek. Gdy ten strumień zostanie zaburzony — przez rozbłysk słoneczny lub szybki wiatr wyrzucany z dziury koronalnej — więcej cząstek dociera do Ziemi.

Pole magnetyczne Ziemi odchyla większość z nich, ale część kieruje w stronę biegunów. Gdy cząstki zderzają się z atomami w górnych warstwach atmosfery, atomy ulegają wzbudzeniu, a następnie uwalniają tę energię jako światło. To światło to zorza polarna.

Kolor zależy od rodzaju gazu i wysokości, na której dochodzi do zderzenia. Tlen na wysokości około stu kilometrów daje charakterystyczną zieleń. Tlen znacznie wyżej daje czerwień, która wymaga silniejszego zjawiska. Azot odpowiada za błękit i fiolet, zwykle w dolnej krawędzi zasłony i najczęściej widoczne tylko na zdjęciu.

Wszystko to dzieje się w pierścieniu wokół bieguna magnetycznego, zwanym owalem zorzy, a Islandia leży pod nim. To jest przewaga tego kraju: nie potrzebujesz tu niezwykłego zjawiska słonecznego, potrzebujesz otwartego nieba.

Fotografie zorzy nie kłamią, ale nie pokazują tego, co widzisz. Aparat z czasem naświetlania trzech sekund zbiera światło, które twoje oko rejestruje w ułamku sekundy, więc zielenie wychodzą mocniejsze, a fiolety w ogóle się pojawiają.

Gołym okiem w zwykłą noc: blady pas nisko na północy, początkowo szarawy, który wyostrza się w niezaprzeczalną zieleń, gdy twoje oczy się zaadaptują. Porusza się powoli. Rozjaśnia się na jednym końcu. Ktoś kieruje na niego telefon i wszyscy zdają sobie sprawę, że jest silniejszy, niż się wydawało.

W mocną noc przestaje być pasem, a staje się zasłoną — pionowymi strukturami, które falują na całej długości, wypełniają połowę nieba i poruszają się na tyle szybko, że można je śledzić. To jest noc, na którą wszyscy czekają, i nie zdarza się co tydzień.

Najczęstszy powód, dla którego ludzie mówią, że nic nie widzieli, to to, że patrzyli przez pięć minut. Oczy potrzebują piętnastu do dwudziestu minut, aby przyzwyczaić się do ciemności, a ekran telefonu resetuje ten zegar.

„Musi być mroźno.” Temperatura nie ma z tym nic wspólnego. Bezchmurne noce na Islandii często bywają zimne i stąd wzięło się to przekonanie.

„Potrzebujesz wielkiej burzy słonecznej.” Nie na Islandii. Pod owalą zorzy polarnej spokojna noc z otwartym niebem daje w pełni udany pokaz.

„Pełnia księżyca psuje widok.” Rozmywa słabą zorzę, a na silną prawie nie wpływa. Przewodnicy nie odwołują wyjazdów z powodu księżyca.

„Można ją usłyszeć.” Istnieją takie relacje, a fizyka tego zjawiska jest dyskutowana. Nie planuj wieczoru wokół tego.